If you're seeing this message, it means we're having trouble loading external resources on our website.

Եթե գտնվում ես վեբ զտիչի հետևում, խնդրում ենք համոզվել, որ *.kastatic.org և *.kasandbox.org տիրույթները հանված են արգելափակումից։

Հիմնական նյութ

Ընտրույթի ձևավորման մեթոդներ․ ամփոփում

Ընտրանքներ ձևավորելու մեթոդները

Վիճակագրական հետազոտություններում ընտրանքներ ձևավորելու մեթոդները ցույց են տալիս, թե համախմբությունից ինչպե՞ս ենք մենք ընտրում անդամներ հետազոտության համար:
Եթե ընտրանքը պատահականության սկզբունքով չի ձևավորված, ապա այն հավանաբար կլինի ինչ որ տեսակետից կողմնակալ և տվյալները կարող են չլինել ներկայացուցչական համախմբության համար։
Ընտրանք ձևավորելու շատ ձևեր կան, որոնցից մի մասը լավն են, իսկ մյուսները՝ վատը:

Ընտրանք ձևավորելու վատ եղանակներ

Հարմար ընտրանք: Հետազոտողն առանձնացնում է ինչ-որ ոչ պատահական կերպով ձևավորված ընտրանք, որը պատրաստ առկա է:
Օրինակ՝ հետազոտողը հարցնումն անցկացնում է որևէ փողոցով քայլող մարդկանց շրջանում:
Ինչո՞ւ սա հավանաբար կլինի կողմնակալ. տեղանքը, օրվա ժամը և այլ հանգամանքներ ստեղծում են մարդկանց կողմնակալ ընտրանք:
Կամավոր արձագանքման ընտրանք. Հետազոտողը առաջարկում է համախմբության անդամներին միանալ ընտրանքին և մարդիկ իրենք են որոշում լինել ընտրանքում և մասնակցել հետազոտությանը, թե ոչ:
Օրինակ՝ հեռուստահաղորդման հյուրը իր հեռուստադիտողներին առաջարկում է այցելել իր կայք և մասնակցել առցանց հարցմանը:
Ինչո՞ւ է ընտրույթի այս կերպ ձևավորումը հավանաբար կողմնակալ. մարդիկ, ովքեր նայում են տվյալ հաղորդումը և ժամանակ են հատկացնում արձագանքելու հարցմանը, հակված են ունենալ նմանատիպ կարծիքներ, քան համախմբության մնացած մասը:
Գործնական խնդիր 1
Ռեստորաններից մեկում սեղանների վրա դրված են քարտեր մեկնաբանությունների համար և խրախուսվում է, որ հաճախորդները մասնակցեն համառոտ հարցմանը՝ ռեստորանի ընդհանուր փորձառությունն ուսումնասիրելու համար։
Ընտրանքի ձևավորման ինչպիսի՞ ձև է սա:
Ընտրիր ճիշտ պատասխանը։

Ընտրանք ձևավորելու լավ եղանակներ

Պարզ պատահական ընտրանք. Համախմբության յուրաքանչյուր անդամ և անդամների բազմություն հավասար հավանականություն ունի ընտրանքի մեջ ներառված լինելու։ Համակարգչային ծրագրեր, պատահական թվերի գեներատորներ, կամ այսպիսի այլ տեսակի շանսերի ընտրության պրոցեսներ են պահանջվում պարզ պատահական ընտրանք ձևավորելու համար։
Օրինակ: Ուսուցիչն աշակերտների անունները գրում է թերթիկների վրա, փաթաթում թղթերը, լցնում գլխարկի մեջ և առանց նայելու վերցնում մի քանիսը՝ աշակերտների ընտրանք ձևավորելու նպատակով:
Ինչո՞ւ է սա լավ ընտրանք. պատահական ընտրանքները սովորաբար արդար ձևով են ներկայացնում համախմբությունը, քանի որ դրանք չեն նախընտրում որոշակի անդամների:
Տեսակավորված պատահական ընտրանք: Նախ համախմբությունը տրոհվում է խմբերի: Ընտրանքի մեջ ներառվում են խմբերից յուրաքանչյուրից պատահականորեն ընտրված անդամներ:
Օրինակ: Ուսանողների շրջանում հարցում իրականացնելու համար ընտրանքը կազմվում է 100 ուսանողներից, որոնցից 25-ն առաջին կուրսեցի են, 25-ը՝ երկրորդ, 25-ը՝ երրորդ, և մնացած 25-ը՝ չորրորդ:
Ինչո՞ւ է սա լավ ընտրույթ. տեսակավորված ընտրանքը երաշխավորում է, որ յուրաքանչյուր խմբից անդամներ ներառված կլինեն ընտրանքի մեջ, ուստի ընտրանք ձևավորելու այս մեթոդը լավն է, եթե մենք ցանկանում ենք խմբերից յուրաքանչյուրից անդամներ լինեն:
Խմբավորված պատահական ընտրույթ: Նախ համախմբությունը տրոհվում է խմբերի, այնուհետև ընտրանքը կազմվում է՝ վերցնելով պատահականորեն ընտրված խմբի բոլոր անդամներին:
Օրինակ: Ավիաընկերությունը ցանկանում է հարցում անցկացնել իր հաճախորդների շրջանում և որևէ օր պատահականորեն ընտրում է որևէ 5 թռիչքներ, և ընտրանքում ներառում այդ թռիչքներից յուրաքանչյուրի բոլոր ուղևորներին:
Ինչո՞ւ է սա լավ. խմբավորված ընտրանքի ժամանակ հարցմանը մասնակցում են որոշ խմբերի բոլոր անդամները: Լավ է, երբ յուրաքանչյու խումբն արտացոլում է համախմբությունը՝ որպես մեկ ամբողջություն:
Համակարգված պատահական ընտրույթ: Համախմբության անդամներին դասավորում են որոշակի հերթականությամբ: Առաջինն ընտրվում է պատահականության սկզբունքով, որից հետո ընտրվում է յուրաքանչյուր n-րդ անդամը ու նրանցով կազմվում է ընտրանքը:
Օրինակ: Դպրոցի տնօրենը վերցնում է բոլոր աշակերտների ցանկը՝ ըստ նրանց ազգանվան առաջին տառերի՝ դասակարգված այբբենական կարգով: Նա ընտրում է մեկին պատահականության սկզբունքով և այնուհետև ընտրում է դրանից հետո եկող յուրաքանյուր 20th-րդ աշակերտին՝ հարցում անցկացնելու նպատակով։
Գործնական խնդիր 1
Դպրոցի յուրաքանչյուր աշակերտ ունի անձնական համար: Ուսմասվարի համակարգիչը պատահականության սկզբունքով ընտրեց 50 անձնական համարներ, որոնց համապատասխանող աշակերտները մասնակցեցին հարցմանը:
Ընտրանքի ձևավորման ինչպիսի՞ ձև է սա:
Ընտրիր ճիշտ պատասխանը։

Ուզո՞ւմ ես միանալ խոսակցությանը։

Առայժմ հրապարակումներ չկան։
Անգլերեն հասկանո՞ւմ ես: Սեղմիր այստեղ և ավելի շատ քննարկումներ կգտնես «Քան» ակադեմիայի անգլերեն կայքում: